Plotin
204 — 270 · Yunan (Lykopoilis, Misir - lakin Yunan mədəniyyəti) · Neoplatonizm (qurucusu)
„Güzgünün əksi güzgüdə deyil, əşyadadır. Ruh da belə - gözəllik onda deyil, onun baxdığındadır.“
Bioqrafiya
Neoplatonizmin qurucusu, Platon fəlsəfəsini mistik yönə çəkən filosof. Misirdə doğulub, İskəndəriyyədə Ammoniusun yanında fəlsəfə öyrənib. Makedoniyalı İskəndərin yürüşünü müşayiət edib Hindistana getmək istəyib, amma başaramamışdır. Romada məktəb açmış, İmperator Gallienus onun dəstəkçisi olmuşdur. Özü haqqında heç vaxt danışmazdı - öz fəlsəfəsini yazmağa da şagirdi Porfirios onu inandıra bilmişdir.
Təsiri
Xristian mistisizminə, İslam sufiliyinə, Yəhudi Kabbalasına birbaşa təsir edib. Avqustin Platonçuluğa Plotin vasitəsilə çatdı. Rönesans neoplatonizmi (Ficino, Piko) ondan qidalanıb. Müasir mistik ənənələrin çoxu onun dilini danışır.
Əsas İdeyalar
- Üçlük: Bir (To Hen), Nous (İlahi Ağıl), Ruh (Psykhe)
- Emanasiya - varlıq 'Bir'dən axıb gəlir, geri dönməyə çalışır
- 'Bir' heç bir sifətə sahib deyil, dil ondan danışa bilməz
- Maddi dünya ruhun ən aşağı varlıq formasıdır
- Mistik birlik - 'Birə' qovuşmaq fəlsəfənin zirvəsidir
- Gözəllik ilahi olanın maddi dünyadaki əksidir
Əsərləri
Enneadlar (6 qrup - Porfirios tərəfindən toplanıb)