Zhuang Zhou (Zhuangzi)
e.ə. 369 — e.ə. 286 · Çin · Daosizm
„Mən kəpənəyin yuxusunda insan olan insanam, yoxsa insanın yuxusunda kəpənək olan kəpənəyəm?“
Bioqrafiya
Laodzinin ən böyük ardıcılı, Daosizmin ikinci sütunu. Əsərləri mifoloji hekayələr, paradokslar və yumorla zəngindir. 'Kəpənək yuxusu' metaforu ilə reallıq, yuxu və perspektiv haqqında dərin suallar qaldırıb. Konfutsi fəlsəfəsini parodik şəkildə tənqid edib, ictimai rollardan azad olmağı müdafiə edib. Ölüm yatağında şagirdlər onu dəfn etmək üçün tövsiyə verdilər, o isə güldü: 'Yer üzü mənim tabutum.'
Təsiri
Zen Buddizminə ən güclü daosist təsiri o etmişdir. Paradoksal düşüncə tərzi Çan/Zen ənənəsini formalaşdırıb. Borxes, Kafka kimi yazıçılar onun hekayə texnikasından ilhamlanıb.
Əsas İdeyalar
- Perspektivizm — bütün baxış nöqtələri nisbidir, mütləq həqiqət yoxdur
- Kəpənək yuxusu — reallıq və illüziyanın ayrılmazlığı
- Dəyərlərin nisbi olması — xeyir-şər, böyük-kiçik izafidir
- Doğal azadlıq — ictimai rollardan qurtulmaq
- Ölüm qorxusuzluğu — dəyişimin təbii hissəsidir
- Boş faydalılıq — faydasız görünən şeylərin gizli faydası
Əsərləri
Zhuangzi (33 fəsil)