Abū Bakr Muḥammad ibn Zakariyyāʾ al-Rāzī (Rhazes)
854 — 925 · Fars (Rey) · Rasionalizm, Tibb fəlsəfəsi
„Filosof ağlı rəhbər tutarsa, heç bir xalqa köləlik etməz.“
Bioqrafiya
İslam dünyasının ən cəsarətli rasionalist filosofu. Reyy şəhərindəki (İran) doğulub. Bağdad xəstəxanasının baş həkimi olub. Klinik tibbə müstəsna töhfələr verdi — çiçək xəstəliyi ilə qızılca xəstəliyini ayırd edən ilk həkim. Fəlsəfədə isə peyğəmbərliyi açıqca tənqid etdi — İslam dünyasında nadir cəsarətli mövqe.
Təsiri
Klinik tibbdə müşahidə metodunun öncüsü. Əsərləri Avropa universitetlərinin tibb proqramlarında 16. əsrə qədər oxundu. Rasionalist İslam mütəfəkkiri kimi nadir şəxsiyyətdir.
Əsas İdeyalar
- Ağıl yeganə etibarlı bilik mənbəyidir
- Peyğəmbərliyin tənqidi — insan ağlı kifayətdir
- Bütün insanlar bərabər ağla malikdir
- 5 əbədi prinsip — Tanrı, ruh, maddə, zaman, məkan
- Klinik müşahidə — tibbdə eksperimental metod
- Xoşbəxtlik — əzabın minimuma endirilməsi
Əsərləri
Kitab al-Hawi (Hərtərəfli Tibb Kitabı) — 23 cild Al-Judari wa al-Hasba (Çiçək və Qızılca) Kitab al-Tibb al-Ruhani (Ruhani Tibb) Fəlsəfəyə dair traktatlar